Angst voor vuurwerk bij dieren

Mariska Aikema-Petiet • 26 december 2019

Met het einde van het jaar in zicht kwamen deze maand ook een aantal vuurwerk-gerelateerde vragen voor in mijn afstemmingen. 

De vragen waren vaak hetzelfde: ‘Waarom is mijn dier bang voor vuurwerk?’ Dit is een vraag waar ik graag een draaiboek voor zou willen schrijven: ‘Wat te doen bij angst voor vuurwerk bij je dier’. Helaas verschilt dit enorm per dier en kan ik hier geen standaard oplossing voor schrijven. De basis waarop elk dier deze angst heeft, is namelijk anders. Wel ‘snappen’ de meeste dieren vuurwerk niet, iets wat logisch te bedenken is voor ons als mens. Net als de logische oplossingen die wij bedenken: radio wat harder, net doen alsof er niets aan de hand is...

Als ik uitleg wat vuurwerk voor ons betekent aan het dier, snappen ze de ‘lol’ ervan nog steeds niet, maar kunnen ze wel beter onze kant van het verhaal bekijken. Ze krijgen inzicht in hoe wij dit beleven. En als ik aansluitend vertel dat ook ik wel eens schrik van al dat geknal en hoe ik hier mee omga, hebben ze een klein handvat om aan vast te houden. Ik vertel ze dan graag dat vuurwerk ook mooi kan zijn en mooie kleuren in de lucht kan geven. Dat maakt sommige dieren van ‘angstig voor’ al een stuk nieuwsgieriger naar vuurwerk. 

Soms komt die angst voor vuurwerk pas op latere leeftijd tot ontwikkeling. Dit kan komen door een nare ervaring, een luide onverwachtse knal (dit hoeft niet eens van vuurwerk zelf te zijn) of door een proces waarin het dier zelf op dat moment zit. 

Wat veel dieren wel gemeen hebben, is dat ze naast het geknal een hekel hebben aan de vibratie die ze in hun lichaam voelen, wat natuurlijk nog sterker doortrilt in hun energieveld en dit kan verstoren. Ga maar eens bij jezelf na: als er een knal is met een zware ‘dreun’ die je in je lichaam voelt, voelt een dier dit nog veel sterker. En nog veel bewuster voelen ze dit in hun energie, omdat dieren vaak veel gevoeliger zijn dan wij. Dat verstoort hun energie en ze hebben vaak tijd nodig om dit weer op orde te krijgen en van die verstoring bij te komen. Ook onweer kan een vervelende trilling geven voor sommige dieren, waardoor ze in hun energie verstoort kunnen worden. Het is dan letterlijk de ‘spanning die in de lucht hangt’, die ze voelen.

Een kant-en-klare oplossing heb ik dus helaas niet voor dieren die deze angst hebben. Het verschilt per dier, wat de basis was voor deze angst. En vuurwerk weghalen kan ik helaas niet voor ze, maar ik kan ze wel uitleggen wat vuurwerk precies voor ons als mens betekent en wat het is. Dat ze er niet bang voor hoeven te zijn en lekker bij zichzelf mogen blijven. Dat ze veilig zijn en er niets gebeurd. En waar mogelijk los ik graag samen met het dier de angst op die hieraan ten grondslag lag en geef ik suggesties hoe ze er mee om kunnen gaan, waar mogelijk ook voor de baasjes. 

Ik meng me niet in de vuurwerk discussie. Maar als ik de kant hoor van dieren die hier bang voor zijn en voel hoe heftig zo’n angst door kan werken in hun lichaam, moet ik wel eens slikken…

Mariska Aikema-Petiet

Delen? Dat kan hier:

31 maart 2026
Een van de zinnen die ik echt veel hoor, is: ‘Ik kan er de vinger niet op leggen, maar er klopt iets niet.’ Dat zijn vaak precies de paarden waar ik het meest nieuwsgierig van word. Niet omdat het meteen groot en meeslepend hoeft te zijn, maar juist omdat een eigenaar meestal al veel eerder voelt dat er iets speelt. En voor de buitenwereld hoeft dat niet eens duidelijk zichtbaar te zijn. Dan kom ik op stal en hoor ik een verhaal dat eigenlijk alle kanten op gaat. Het paard is niet echt kreupel, maar loopt ook niet helemaal lekker. In de omgang is hij of zij anders dan eerst. Met rijden zit er meer spanning op. Hij reageert sneller geïrriteerd, of juist vlak. De eigenaar zegt dan vaak: ‘misschien stel ik me aan hoor, maar hij is gewoon niet helemaal zichzelf.’ En ondertussen hebben er vaak al meerdere mensen meegekeken, is er links en rechts iets uitgesloten, zijn er adviezen gegeven en toch... blijft er iets knagen. Dat knagende gevoel neem ik serieus. Juist ook omdat ik in de praktijk vaak zie dat gedrag niet het probleem is, maar een signaal. Alleen is het niet altijd makkelijk dat signaal goed te vertalen of je komt er maar niet achter. Dan heet een paard lastig, gevoelig, eigenwijs, kijkerig, snel aangebrand of gewoon een beetje een merrie, terwijl je dan juist ook kan denken: ‘maar wat probeert mijn paard eigenlijk duidelijk te maken?’.
26 februari 2026
‘Hij hoefde even helemaal niets’ Sommige paarden laten geen duidelijke signalen zien, maar staan wel voortdurend ‘aan’. Miro is zo’n paard Een paard dat al langere tijd ‘aan’ stond, zonder dat iemand er precies de vinger op kon leggen. Er was nog geen uitgesproken probleemgedrag, geen grote escalaties, maar Miro was wel altijd alert, met een lijf dat nooit echt leek te ontspannen. Zijn eigenaresse, Sanne, vertelde me hoe lastig dat voor haar was. Dat ze steeds het gevoel had dat hij geen moment helemaal losliet, alsof hij voortdurend bezig was met wat er zou kunnen komen. Terwijl ze dit vertelde, zei ze ook eerlijk dat ze dat gevoel bij zichzelf herkende: dat altijd een beetje vooruitdenken, een beetje scherp blijven.
door 75b318ec7592ec13d9a2fda899820d0f5c3604b0 4 oktober 2025
Lina schakelde mij vorig jaar voor het eerst in voor haar merrie Solenne. Ze merkte rond de herfst dat Solenne veranderde: ze was minder soepel, prikkelbaarder in de omgang en oogde minder ontspannen. Het viel samen met de overgang van weidegang naar paddock en stal. ‘Ze lijkt wat prikkelbaar en net wat strammer,” legde Lina bij aanvang van de behandeling uit. ‘Alsof ze zich tegen iets verzet, maar ik kan niet precies aanwijzen wat. Ze lijkt wat minder goed in haar vel te zitten.’ Lina was er op tijd bij, voordat de kou echt doorzette. Solenne stond inmiddels al een paar weken op de paddock, in plaats van op de zomerweide. Door deze overgang en de seizoenswisseling gaf Solenne enkele subtiele signalen, die Lina aan het denken hadden gezet. Ze vond dat ze er wat mee moest en dat resulteerde in een afspraak. Lina noemde het met een lach ‘een herfst APK voor Solenne’, een term die ik ook passend vond. We kwamen er namelijk achter dat Solenne voornamelijk hulp nodig had om in haar lijf mee te schakelen met de veranderende omstandigheden die de seizoenswisseling met zich mee brengt. Het verschil was destijds opvallend, volgens Lina. Binnen een paar dagen bewoog Solenne weer soepeler en ook het prikkelbare gedrag in de omgang verdween naar de achtergrond. Fysiek leek ze fitter en energieker, wat Lina in de training mooi kon benutten. Voor Lina was de timing van een behandeling in de herfst perfect: ze had hierdoor de signalen die ze van Solenne kreeg om kunnen buigen, zodat ze niet uitgroeiden tot echte problemen.
9 oktober 2024
Hier sta je niet bij stil als paardeneigenaar . . . Of jij wel? Laat ik eens een vast herkenbare situatie beschrijven die we als paardeneigenaar tegen kunnen komen. Bij jezelf, of bij een stalgenootje: πŸ‘‰πŸ» ‘Verdorie, m’n paard is kreupel of loopt niet goed.’ πŸ‘‰πŸ» ‘Ik heb het gevoel dat mijn paard wat onder de leden heeft. Hij/zij is niet zichzelf’. Kan je het vervolg al raden? πŸ˜‰ Zodra er signalen bij je binnenkomen over het welzijn van je paard, wordt de gevoelige snaar geraakt en gaan de alarmbellen af. Bij sommigen zo hard, dat alle rampscenario’s de revue passeren en de situatie eigenlijk nog meer wordt versterkt. Je hoofd koel houden als je niet weet wat er aan de hand is met je paard, is voor velen onder ons een uitdaging. Kon je paard maar praten... Goed, er is vastgesteld dat je paard niet zuiver loopt of zich inderdaad niet lekker voelt. Daarin maak je zelf stappen of roep je hulp van de dierenarts in met als gevolg dat de scherpe kantjes eraf zijn: het probleem is (enigszins) vastgesteld en er wordt naar gehandeld. Die opluchting die je dan voelt is natuurlijk superfijn en je kan weer gaan denken aan het opbouwen van de training. Heerlijk!
1 juni 2024
Ik laat graag klanten aan het woord, maar wat vind ík wat je na een behandeling kan verwachten? 😊 Laat ik het aan de hand van veelgestelde vragen en praktijkervaring ook eens kort uitleggen in mijn eigen woorden. Een behandeling zet allereerst op veel vlakken, zowel mentaal als fysiek, dingen in werking bij je paard. Onderschat dit dus zeker niet! De meeste paarden laten tijdens de behandeling al merken wat er gebeurt, anderen zijn meer introvert en geven subtiele signalen af. En in sommige gevallen kunnen er bij jouzelf ook dingen loskomen, jullie zijn immers een team (wie kan daarover mee praten? πŸ˜‰). Belangrijk is dan ook om jou en je paard de tijd te geven om de behandeling te verwerken. Ik zeg vaak: ‘kijk naar hoe het voor de behandeling was en hoe het over 3 weken is’. Verandering kan niet altijd van de ene op de andere dag plaats vinden, hoewel ik dit in praktijk wel met regelmaat tegenkom. Overigens is elke behandeling & paard uniek: ik beschrijf hier dus een paar standaard voorbeelden die ik regelmatig tegenkom in de praktijk. πŸ’ͺ🏻
door 75b318ec7592ec13d9a2fda899820d0f5c3604b0 17 oktober 2023
πŸ‘‰πŸ» ‘Ik heb de afstandsbediening van de achterhand eindelijk gevonden! En er is ook nog eens een extra vonkje 🌟 tussen ons overgeslagen’ 😁 ο»Ώ Dit vertelde Alice met een grote smile op haar gezicht. Ik was een half jaar geleden bij haar geweest voor een eerste behandeling voor haar paard Donut 🐴. Ze vertelde dat ze Donut als ‘projectje’ 2 jaar geleden had gekocht en dat ze het liefst alles in haar uppie deed. Dit betekende voor haar dat ze het met haar eigen rijervaring en kennis wilde doen. Ze vertelde dat dit voor haar gevoel ook goed ging, de bekende ups en downs waren er natuurlijk, maar er zat een stijgende lijn in. En naast het rijden was de band tussen haar en Donut ook steeds beter geworden, hij was echt ‘haar’ paard geworden. Kortom; de dingetjes waar ze tegenaan liepen op de grond of in het rijden, dat losten ze samen als team op. πŸ’ͺ Een uitgangspunt wat Alice erg fijn vond, omdat er volgens haar ‘zoveel meningen’ waren over van alles en nog wat in de paardensport. En dus besloot ze het met Donut in haar uppie aan te pakken.
17 maart 2023
πŸ“£ Vertel mij dit altijd vooraf! Of nou ja, in de praktijk zit het anders… meestal wordt het niet vertelt. Dan kom ik een stal binnen en begroet ik de eigenaar. Samen lopen we naar de stal van het paard in kwestie en spreken we voor de stal nog een paar dingen door. Dan heb ik het vaak al door; ‘iets wordt er niet vertelt’. Meestal hebben we de uitdagingen of het medisch verleden wel al besproken, dus dat kan het niet zijn. Goed, verder gaan en de behandeling starten… En dan, als ik al in stal sta en soms pas halverwege de behandeling, komt het hoge woord er uit: ‘Ze houdt niet van mannen!’ ‘Oh, normaal had hij je alláng de stal uitgetrapt’! Of, helemaal aan het eind van de behandeling: ‘Goh, heb haar nog nooit zo relaxt gezien. Wat bijzonder! Meestal doet ze *noemt gevaarlijk gedrag op, zoals bijten en slaan* en kan je niet in haar buurt komen. Fijn dat ze jouw behandeling wel accepteert!’. Ja, heel fijn. Achteraf πŸ˜‰ Want verdorie, daar sta ik dan als typische man – met toch wel een mannelijk uiterlijk, denk ik zo - , bij een potentieel woest paard in stal die me hoogstwaarschijnlijk de stal uit had willen zetten – uhhh, trappen. Omdat hij of zij niet ‘van mannen houdt’ of bijna niemand zou ‘accepteren’. Hoe ga ik dit oplossen?
door Gary Aikema-Petiet 22 november 2022
πŸ“£ Nieuwsgierigen & twijfelaars opgelet! Deze is voor jullie😊 βœ… Ben je iemand die graag ervaringen & succesverhalen van anderen leest? βœ…Wil je liever vooraf wat lezen en weten wie er bij je paard langskomt? Dan heb je vast al eens op mijn Facebook pagina gekeken of hier op de website verhalen gelezen, toch? 😊 En waarschijnlijk ben je dan ook de enthousiaste reacties van paardeneigenaren die je voorgingen tegen gekomen! Ik word er altijd blij van, de updates die ik zowel voor als achter de schermen toegestuurd krijg. Enthousiaste reacties met een update worden bijvoorbeeld overal, spontaan, neergezet onder berichten op mijn pagina. Want naast de WhatsApp updates en succesverhalen die ik privé krijg, hoor en meemaak, vind ik het ook superleuk dat er openbaar enthousiaste verhalen te lezen zijn die spontaan gedeeld worden. Dat maakt het plaatje compleet voor mijπŸ‘πŸ» ο»Ώ
door Gary Aikema-Petiet 31 mei 2022
‘Kan je ook iets met gedrag?’🀷🏻‍♀️ ο»Ώ ‘Kan je ook iets met lastig inbuigen of scheefheid’? ‘Kan je ook iets met de weerstand?’ ‘Kan je ook iets met … ?’ ➑️ Wat zou jij hier invullen, als het om jouw paard gaat? πŸ˜‰ Karen stuurde mij zo’n ‘kan je iets met’ appje, waarin ze in een lijst opsomde waar ze tegenaan liep met haar paard Jovi 🐴. Niet willen inbuigen, vasthouden op 1 kant, een achterhand die ze er maar niet goed onder kreeg en die nu toch écht wel eens sterker zou moeten worden. Hulpen en aanwijzingen die – soms zelfs boos – werden afgeslagen door Jovi… De lijst was lang en ik merkte dat Karen alles goed in de gaten had. Verder was Jovi volgens Karen af en toe wel een eigenwijze merrie, maar een die zich goed gedroeg op stal en in de omgang. ‘Wel met een kleine gebruiksaanwijzing πŸ˜‰’, sloot Karen haar verhaal af.
door Gary Aikema-Petiet 23 februari 2021
‘Help! Mijn paard schrikt & staakt…’ ‘Ik weet niet meer wat ik moet doen’, zuchtte Renee toen ze me belde. ‘Voor mij is een behandeling van jou de laatste optie, ik heb goede verhalen over je gehoord en wil het een kans geven. Anders denk ik er over na om mijn paard een jaartje op de wei te laten. Of misschien toch verkoop… Zo onderhand heb ik het allemaal wel geprobeerd en ik kan echt geen aanleiding vinden voor het staken!’ 🀷🏼‍♀️
Show More